در صنعت فرانچایز، بسیاری از برندها با یک محصول، فروشگاه یا خدمت مشخص شناخته میشوند؛ اما داستان Kumon مسیر متفاوتی را نشان میدهد. این برند نشان داد که یک روش آموزشی و دانش تخصصی نیز، اگر به یک سیستم استاندارد و قابل تکرار تبدیل شود، میتواند از یک تجربه خانوادگی به یک شبکه جهانی فرانچایز تبدیل شود.
از یک پدر و پسر تا تولد یک روش آموزشی
داستان Kumon در سال ۱۹۵۴ آغاز شد؛ زمانی که تورو کومون (Toru Kumon)، معلم ریاضی دبیرستان در ژاپن، برای کمک به پسرش تاکشی، مجموعهای از تمرینهای محاسباتی را طراحی کرد. هدف او این بود که فرزندش بتواند با یادگیری مستقل، تمرین روزانه و پیشرفت متناسب با سطح توانایی خود، مهارتهای ریاضیاش را تقویت کند.
موفقیت این روش باعث شد کودکان دیگری نیز از آن استفاده کنند و نخستین مرکز ریاضی مبتنی بر برگههای آموزشی Kumon در سال ۱۹۵۵ در اوزاکا شکل گرفت. در سال ۱۹۵۸ نیز مؤسسه ریاضی اوزاکا تأسیس شد؛ نهادی که بعدها به Kumon Institute of Education تبدیل شد.
آنچه از ابتدا یک راهحل ساده برای آموزش یک کودک بود، بهتدریج به Kumon Method تبدیل شد؛ روشی که هسته آن بر یادگیری مستقل و حرکت تدریجی دانشآموز بر اساس تواناییهای خودش استوار است.
راز مقیاسپذیری Kumon؛ تبدیل دانش به سیستم
اما یک سؤال مهم برای صنعت فرانچایز مطرح میشود: چگونه میتوان یک روش آموزشی را از یک مرکز به هزاران مرکز در نقاط مختلف جهان منتقل کرد، بدون اینکه کیفیت آن به یک مدرس یا مدیر خاص وابسته باشد؟
پاسخ Kumon، سیستمسازی است.
این برند روش آموزشی، محتوای آموزشی، شیوه ارزیابی و فرآیندهای اجرایی خود را به ساختاری تبدیل کرده است که میتواند توسط مربیان مختلف اجرا شود. Kumon همچنین به صاحبان مراکز، آموزش و پشتیبانی ارائه میکند و مربیان از شبکهای برخوردارند که در راهاندازی، مدیریت و توسعه مرکز به آنها کمک میکند.
بنابراین، ارزش اصلی فرانچایز Kumon فقط در نام تجاری آن نیست؛ بلکه در دانش، روش آموزشی و سیستمی است که این دانش را قابل انتقال و تکرار میکند.
مدل فرانچایز Kumon؛ فراتر از یک کلاس آموزشی
در نگاه اول ممکن است Kumon صرفاً یک مرکز آموزش ریاضی و خواندن به نظر برسد؛ اما مدل کسبوکار آن فراتر از برگزاری کلاس است.
فرانچایزی در این سیستم، بهجای طراحی یک روش آموزشی از صفر، وارد یک مدل از پیش توسعهیافته میشود. آموزش مربی، روش Kumon، برنامههای آموزشی، فرآیندهای ارزیابی و پشتیبانی عملیاتی، بخشی از اکوسیستم این برند هستند. در وبسایت رسمی فرانچایز Kumon نیز تأکید شده است که افراد پس از ورود به شبکه، آموزش اولیه و آموزش مستمر دریافت میکنند و از پشتیبانی مدیران منطقهای و تیم بازاریابی بهرهمند میشوند.
از ژاپن تا ۶۱ کشور و منطقه
قابلیت انتقال این سیستم، زمینه توسعه بینالمللی Kumon را فراهم کرد. بر اساس آخرین آمار رسمی Kumon Group تا مارس ۲۰۲۶، روش Kumon در ۶۱ کشور و منطقه، شامل ژاپن فعال است.
این شبکه در مجموع حدود ۲۳٬۵۰۰ مرکز آموزشی دارد که ۱۴٬۶۰۰ مرکز در ژاپن و ۸٬۹۰۰ مرکز در خارج از ژاپن قرار دارند. همچنین تعداد مربیان Kumon حدود ۲۱٬۴۰۰ نفر اعلام شده است.
این اعداد بیش از آنکه صرفاً بزرگی شبکه Kumon را نشان دهند، یک نکته مهم در کسب و کار فرانچایز را روشن میکنند: یک سیستم آموزشی زمانی قابلیت توسعه جهانی پیدا میکند که دانش تخصصی آن به فرآیندهایی تبدیل شود که افراد مختلف بتوانند آن را بهصورت منسجم اجرا کنند.
درس Kumon برای فعالان صنعت فرانچایز
نخست، دانش بهتنهایی قابل تکثیر نیست؛ دانش باید سیستمسازی شود. یک مدرس یا متخصص موفق، الزاماً یک فرانچایز موفق نمیسازد؛ اما اگر دانش او به روش، محتوا، استاندارد و فرآیند تبدیل شود، امکان توسعه آن بسیار بیشتر خواهد شد.
دوم، استانداردسازی به معنای حذف نقش انسان نیست. در Kumon، مربی همچنان نقش مهمی در هدایت دانشآموز دارد، اما این نقش در چارچوب یک روش و سیستم مشخص اجرا میشود.
و سوم، توسعه بینالمللی از انتقال یک ایده شروع میشود، اما با انتقال یک سیستم امکانپذیر میشود. تجربه Kumon نشان میدهد که یک روش آموزشی متولدشده در ژاپن میتواند، با حفظ اصول اصلی خود، در دهها بازار مختلف اجرا شود.
نتیجهگیری
Kumon نمونهای روشن از این واقعیت است که ظرفیت فرانچایز شدن فقط در رستورانها، فروشگاهها یا کسبوکارهای مبتنی بر محصول وجود ندارد. از طرفی مدل Kumon را نمیتوان صرفاً یک نمونه موفق در حوزه آموزش دانست؛ بلکه این برند، نشاندهنده بخشی از تحولات عمیقتری است که امروزه صنعت فرانچایز را شکل میدهند. بهویژه در حوزه آموزش، روندهایی مانند میکرولرنینگ، استانداردسازی محتوا و استفاده از ابزارهای دیجیتال، نقش تعیینکنندهای در مقیاسپذیری مدلهای فرانچایزی پیدا کردهاند.در واقع، Kumon را میتوان در امتداد همین روندها دانست، مدلی که نشان میدهد چگونه «انتقال دانش» میتواند به یک مزیت رقابتی پایدار در شبکههای فرانچایز تبدیل شود.مسیر Kumon از یک پدر، یک فرزند و چند برگه تمرین آغاز شد؛ اما چیزی که آن را به یک شبکه جهانی تبدیل کرد، صرفاً ایده آموزشی نبود، بلکه توانایی تبدیل آن ایده به یک سیستم قابل انتقال بود که بتواند ارزشآفرینی خود را در هر مرکز، با کیفیتی قابل پیشبینی تکرار کند.برای درک بهتر این تحولات و جایگاه چنین مدلهایی در آینده صنعت، پیشنهاد میکنیم مقاله ۱۲ ترند کلیدی که در سال ۲۰۲۶ بر صنعت فرانچایز اثر میگذارند را نیز مطالعه کنید.